Van công nghiệp đã tồn tại hơn một thế kỷ. Khi các ứng dụng trở nên cụ thể và phức tạp hơn, van đã phát triển thành 5 loại chính để phù hợp với các yêu cầu khác nhau. 5 loại van này bao gồm tất cả các ứng dụng và dịch vụ công nghiệp.

Sau đây YP.VN sẽ nêu ra 5 loại van công nghiệp phổ biến nhất cho các bạn tham khảo

1. Van bi (ball valve)

Van bi hay còn có tên tiếng anh là ball valve. Tính năng khác biệt của van bi là đĩa hình quả bi có tác dụng dừng hoặc bắt đầu di chuyển khi lưu chất đi qua.  Van bi là một trong những van công nghiệp có thời gian đóng mở nhanh nhất vì nó chỉ cần một phần tư vòng để mở hoặc đóng.

Ưu điểm

• Khả năng đóng/mở nhanh chóng
• Ít bị rò rỉ và hư mòn nếu được sử dụng đúng cách.
• Giá thành của van rẻ, khá phổ biến nên người dùng có thể đặt mua dễ dàng
• Chi phí bảo trì, bảo dưỡng thấp
• Giảm áp suất tối thiểu
• Thời gian nhanh dể dàng vận hành.

Van bi hay còn có tên tiếng anh là ball valve

Nhược điểm

• Van bi có khả năng điều tiết dòng lưu chất kém nên nó chỉ dùng ở những hệ thống có công suất nhỏ
•  Van không phải là lựa chọn tối ưu cho những ứng dụng buộc phải điều tiết liên tục
• Van bi được khuyến cáo không sử dụng cho các lưu chất có lẫn bùn, cát, bột, xi măng vì có thể gây tắc nghẽn, trầy xước, rách gioăng phớt dẫn đến quá trình đóng mở bị gián đoạn, hỏng van nhanh và rò rỉ.

Các ứng dụng

Với điểm nổi bật là cho dòng chảy đi qua nhưng lại không có tổn thất đáng kể nào thì nó được ứng dụng rất nhiều trong các lĩnh vực khác nhau. Nhiều loại van công nghiệp nên người dùng có thể lựa chọn thông minh sao cho phù hợp với từng đặc tính của hệ thống.

• Hệ thống khí nén, hệ thống hơi nóng có nhiệt độ và áp lực cao.
• Hệ thống nước, hệ thống khí gas, hệ thống khí có yêu cầu không tạo bọt khí.
• Dùng trong các hệ thống hóa chất yêu cầu chống rò rỉ cao.
• Van bi được lắp trong hệ thống cung cấp nước làm mát, xử lý nước thải của các công ty, xí nghiệp.
• Ngoài ra, nó còn được dùng để kiểm soát dòng chảy, kiểm soát áp lực của hóa chất, chất lỏng và 1 số loại khí.

Trong thực tế, nếu chúng ta kiểm tra các hệ thống cấp nước cho hộ gia đình, hệ thống tưới tiêu trang tại, hệ thống cấp thoát nước của hồ bơi hay trong các lò nung, lò hơi, hệ thống lọc hóa dầu… dễ dàng phát hiện van bi các loại được bố trí tại nhiều vị trí khác nhau.

2. Van bướm (butterfly valve)

Van bướm cũng là một loại van công nghiệp phổ biến. Điều làm cho van bướm khác biệt với các van loại van công nghiệp khác là đĩa phẳng đến lõm gắn vào trong thân van.

Được đặt ở giữa van với thân được khoan vào trong hoặc được gắn ở một bên, đĩa chặn dòng lưu chất đi qua khi đóng van. Thiết kế này cho phép van bướm tiết lưu khi có độ mở tăng dần của van.

Ưu điểm

• Đa dạng kích cỡ, có sẵn ở các kích thước lớn, từ NPS 1¹⁄₂ (DN 40) đến hơn NPS 200 (DN 5000)
• Giảm áp suất tối thiểu.
• Dễ cài đặt, lắp ráp
• Vận hành đóng/mở dễ dàng

Nhược điểm

• Đĩa van gây cản dòng, giảm lưu lượng dòng chảy, ngay cả khi mở hoàn toàn
• Van không chịu được áp suất lớn và nhiệt độ quá cao
• Hiệu suất làm kín kém hơn van bi và van cầu, vì vậy nó được sử dụng ở những nơi yêu cầu về độ kín không cao.

Các ứng dụng

Van bướm là một trong những loại van công nghiệp được sử dụng phổ biến hiện nay. Chúng được ứng dụng trong các môi trường khác nhau và linh hoạt trong các ứng dụng khác nhau, sử dụng trong các ứng dụng nước và khí đốt, nơi cần phải cách ly hoặc làm gián đoạn dòng chảy của phương tiện. Trong một vài trường hợp đặc biệt, van bướm được sử dụng để kiểm soát và xử lý các vật liệu khô (xi măng, bột giấy…).

Van bướm rất tốt cho các quy trình sử dụng đường ống có đường kính lớn. Chúng cũng thích hợp cho các dịch vụ bùn, đông lạnh và chân không.

3. Van cầu (globe valve)

Van cầu trông giống như có một quả địa cầu bên trong thân van. Nó là một phần của các dòng van công nghiệp chuyển động tuyến tính. Ngoài vai trò là một van công nghiệp on/off, van cầu còn có khả năng tiết lưu tuyệt vời.

Đĩa van cầu di chuyển lên không bị cản trở để cho phép dòng chảy đi qua. Đây là một giải pháp thay thế van công nghiệp tuyệt vời cho các ứng dụng không yêu cầu giảm áp suất cao.

Ngoài vai trò là một van on/off, van cầu còn có khả năng tiết lưu tuyệt vời.

Ưu điểm

• Cơ chế đóng mở tốt
• Hao mòn không phải là vấn đề ngay cả khi sử dụng thường xuyên.
• Dễ sửa chữa vì tháo lắp dễ dàng.

Nhược điểm

• Mất áp suất cao có thể xảy ra do vật cản đường dẫn
• Không thích hợp cho các ứng dụng áp suất cao. Van cầu đòi hỏi một lực lớn hơn hoặc bộ truyền động có mo-men xoắn lớn

Các ứng dụng

Van cầu hoạt động tốt khi mối quan tâm chính là sự rò rỉ. Được sử dụng chủ yếu cho mục đích tiết lưu. Các ứng dụng điều chỉnh lưu lượng như hệ thống nước làm mát sử dụng van cầu.

Các ứng dụng khác cho van cầu bao gồm hệ thống nước cấp, hệ thống cấp hóa chất, hệ thống thoát nước khai thác và những thứ tương tự.

4. Van cổng (gate valve)

Van cổng là một thành viên khác của dòng van ông nghiệp on/off. Điều làm van cổng trở nên độc đáo là chuyển động đĩa của nó là tuyến tính.

Ưu điểm

• Không có lực cản dòng khi mở hoàn toàn. Van không gây ra hiện tượng cản trở, giảm áp dòng chảy vì cánh van khi mở được thu lên phía trên.
• Có thể được sử dụng trong dòng chảy hai chiều.
•  Van có kết cấu chắc chắn, độ bền cao, ít phải bảo dưỡng
• Thiết kế đơn giản, phù hợp với đường ống có đường kính lớn.

van cổng trở nên độc đáo là chuyển động đĩa của nó là tuyến tính.

Nhược điểm

• Không dùng được cho việc điều tiết dòng chảy.
• Quá trình đóng mở chậm.

Các ứng dụng

Van cổng là loại van đóng/mở tuyệt vời cho bất kỳ ứng dụng nào. Chúng thích hợp cho các ứng dụng nước thải và chất lỏng trung tính. Các loại khí nằm trong khoảng từ -20 0 C đến 70 0 C với áp suất tối đa 16 bar có thể sử dụng van cổng. Van cổng dao được sử dụng cho bùn và môi trường bột.

5. Van một chiều (check valve)

Van một chiều là một thiết bị dùng để bảo vệ đường ống dẫn, cho phép dòng lưu chất chảy qua theo một hướng nhất định và ngăn dòng chảy theo chiều ngược lại.

Van công nghiệp này hoạt động hoàn toàn dựa trên tác động của dòng lưu chất. Khi có dòng lưu chất chảy qua van theo chiều cho phép. Đĩa van dưới tác động áp lực của dòng chảy sẽ tự động mở. Khi ngưng cấp dòng chảy đĩa van dưới tác dụng của trọng lực sẽ quay về vị trí ban đầu(cửa đóng).

Ưu điểm

• Van một chiều đóng mở tự động dựa trên áp suất dòng chảy, có thể nói đây là dòng van đóng mở hoàn toàn tự động
• Thiết kế van nhỏ gọn, không chiếm nhiều diện tích lắp đặt
• Dùng được cho hệ thống khí nén và các loại chất lỏng, kể cả môi chất có độ ăn mòn cao.
• Kích cỡ đa dạng thích hợp cho nhiều đường ống lớn, nhỏ khác nhau.

Nhược điểm

• Cần phải bảo trì van thường xuyên để đảm bảo khả năng hoạt động ổn định.
• Trong khi đóng, các cặn bẩn dễ bị đọng lại, lâu ngày gây nghẹt van.

Các ứng dụng

Van công nghiệp một chiều chủ yếu để ứng dụng để bảo vệ đường ống dẫn, các thiết bị bơm, khoang chứa,… Được sử dụng trong nhiều hệ thống khác nhau, từ nước thải, nước sinh hoạt tại tòa nhà, khung chung cư cao cấp.…Cho đến các hệ thống hoá chất như nhà máy luyện kim, chế biến thực phẩm, nhiệt lượng, năng lượng điện.…