Thị trường thép công nghiệp Việt Nam, một trong những ngành công nghiệp xương sống của nền kinh tế, đã trải qua một giai đoạn đầy biến động trong thời gian gần đây. Tuy nhiên, với những động lực từ nội tại và tín hiệu tích cực từ kinh tế vĩ mô, nhiều chuyên gia và doanh nghiệp đang đặt kỳ vọng lớn vào sự khởi sắc mạnh mẽ của thị trường thép công nghiệp ngay từ đầu năm 2026.
I. Động Lực Nền Tảng: Sức Bật Từ Nội Địa
Yếu tố được đánh giá là động lực then chốt, bù đắp cho những khó khăn ở thị trường xuất khẩu và tạo điểm tựa vững chắc cho ngành thép công nghiệp chính là sự phục hồi của nhu cầu nội địa.
1. Đẩy mạnh Đầu tư công và Hạ tầng
Chính phủ đang tiếp tục đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, đặc biệt vào các dự án hạ tầng giao thông trọng điểm như Cao tốc Bắc – Nam, Sân bay Long Thành, và các dự án cầu, cảng quy mô lớn.
-
Tác động: Việc này tạo ra một nhu cầu khổng lồ đối với các sản phẩm thép xây dựng, thép cuộn cán nóng (HRC) và các sản phẩm thép công nghiệp khác phục vụ công trình. Theo các báo cáo, tiến độ giải ngân đầu tư công tăng mạnh mẽ đã góp phần kéo nhu cầu thép công nghiệp đi lên trong quý 3, quý 4 năm 2025 và được kỳ vọng sẽ tiếp tục là lực đẩy chủ chốt sang năm 2026.
2. Tín hiệu Phục hồi của Thị trường Bất động sản
Sau một thời gian dài trầm lắng, thị trường bất động sản (BĐS) đang dần ấm lên nhờ các chính sách hỗ trợ và nỗ lực tháo gỡ pháp lý.
-
Tác động: Mặc dù sự phục hồi chưa đạt mức kỳ vọng, nhưng việc khởi công lại các dự án, đặc biệt là BĐS dân dụng và công nghiệp, sẽ làm tăng nhu cầu vật liệu xây dựng, bao gồm thép công nghiệp. Các chuyên gia dự báo, sự hồi phục của BĐS sẽ rõ nét hơn vào năm 2026, cung cấp một nguồn cầu ổn định và bền vững cho ngành thép công nghiệp
điểm tựa vững chắc cho ngành thép công nghiệp chính là sự phục hồi của nhu cầu nội địa
3. Tiêu thụ HRC dẫn dắt tăng trưởng
Thép công nghiệp cuộn cán nóng (HRC) được nhận định là sản phẩm dẫn dắt đà tăng trưởng của toàn ngành.
-
Lý do: Sản lượng và tiêu thụ HRC tăng mạnh, được hỗ trợ bởi các biện pháp phòng vệ thương mại giúp giảm cạnh tranh từ hàng nhập khẩu, cùng với công suất mới đi vào hoạt động (ví dụ: dự án Dung Quất 2). Nhu cầu nội địa đối với HRC hiện vẫn vượt tổng công suất trong nước, cho thấy triển vọng tiêu thụ rất tích cực.
II. Bối Cảnh Vĩ Mô và Thị Trường Xuất Khẩu
Trong khi thị trường nội địa là điểm sáng, thị trường xuất khẩu vẫn còn nhiều thách thức, nhưng cũng đã bắt đầu có những tín hiệu ổn định hơn.
1. Áp lực từ Phòng vệ Thương mại
Xuất khẩu thép Việt Nam đang đối mặt với nhiều rào cản thương mại và các biện pháp phòng vệ thương mại (thuế chống bán phá giá, chống trợ cấp) từ các thị trường lớn như Mỹ, EU, và một số nước ASEAN.
-
Hệ quả: Xuất khẩu thép đã sụt giảm đáng kể về cả lượng và giá trị trong năm 2025. Điều này buộc các doanh nghiệp phải chuyển trọng tâm sang thị trường nội địa, củng cố vai trò của thị trường trong nước.
2. Biến động Giá thép Thế giới và Nguyên liệu
Giá thép thế giới có xu hướng phục hồi nhẹ từ mức đáy. Đặc biệt, giá thép Việt Nam bắt đầu cải thiện, một phần nhờ giá thép Trung Quốc phục hồi.
-
Giá bán: Giá thép xây dựng và tôn mạ được dự báo sẽ tăng nhẹ trong năm 2026 nhờ nhu cầu nội địa tăng trưởng và các chính sách thuế CBPG giúp giảm cạnh tranh.
-
Chi phí: Giá nguyên liệu đầu vào như quặng sắt, than luyện cốc được dự báo ổn định hoặc giảm nhẹ, giúp cải thiện biên lợi nhuận cho các doanh nghiệp có chuỗi sản xuất khép kín và quản trị hàng tồn kho tốt.
3. Thách thức Cạnh tranh và Xu hướng Thép Xanh
Rủi ro dư cung khu vực vẫn hiện hữu, đặc biệt với sự gia nhập của các dự án thép quy mô lớn mới. Cạnh tranh về giá giữa thép nội địa và thép nhập khẩu có thể gia tăng.
Thêm vào đó, cơ chế Cơ chế Điều chỉnh Biên giới Carbon (CBAM) của EU sẽ chính thức áp dụng đầy đủ từ năm 2026, buộc các doanh nghiệp thép công nghiệp Việt Nam phải nhanh chóng chuyển đổi sản xuất theo hướng “xanh hóa” để giữ vững thị trường xuất khẩu quan trọng này. Đây là thách thức lớn nhưng cũng là cơ hội để nâng cao năng lực cạnh tranh dài hạn.
thị trường thép công nghiệp Việt Nam được kỳ vọng sẽ khởi sắc rõ nét vào đầu năm 2026
III. Triển Vọng và Kết Luận
Tổng kết lại, thị trường thép công nghiệp Việt Nam được kỳ vọng sẽ khởi sắc rõ nét vào đầu năm 2026, nhờ các yếu tố sau:
-
Nội lực mạnh mẽ: Nhu cầu tiêu thụ nội địa, đặc biệt là từ đầu tư công và sự phục hồi của bất động sản, sẽ là động lực tăng trưởng chính, bù đắp cho khó khăn xuất khẩu.
-
Giá cả ổn định: Giá thép công nghiệp dự báo tăng nhẹ, trong khi chi phí nguyên liệu được kiểm soát sẽ giúp lợi nhuận toàn ngành cải thiện.
-
Lợi thế doanh nghiệp đầu ngành: Các doanh nghiệp dẫn đầu với chuỗi sản xuất khép kín và quản trị tốt sẽ là bên hưởng lợi nhiều nhất từ xu hướng này.
Thị trường đã thoát đáy và đang trong giai đoạn phục hồi. Tuy nhiên, các doanh nghiệp cần cẩn trọng trước rủi ro cạnh tranh về giá và phải đẩy nhanh quá trình chuyển đổi xanh để đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế ngày càng khắt khe.
Tóm lại, với sự hỗ trợ từ chính sách vĩ mô và đà phục hồi kinh tế trong nước, thị trường thép công nghiệp Việt Nam hoàn toàn có cơ sở để tự tin vào một giai đoạn tăng trưởng tích cực trong năm 2026.
